چند روز پیش که خبر شوک‌آور «تعطیلی پالایشگاه گچساران» بدون هیچ منبع رسمی در فضای مجازی منتشر شد، افتونیوز در گزارشی تحلیلی هشدار داد که این خبر، بیش از آنکه یک اطلاع‌رسانی واقعی باشد، آغاز یک عملیات روانی برای مهندسی افکار عمومی است. در آن گزارش تأکید کردیم که احتمالاً در ادامه، «نماینده» در قامت منجی ظاهر خواهد شد تا گره‌ای را که خودِ جریان رسانه‌ای‌اش ایجاد کرده بود، به نام خود باز کند.

حالا با انتشار استوری اخیر غلامرضا تاجگردون، قطعات این پازل کنار هم قرار گرفتند. حدس ما درست بود: سناریوی «قهرمان‌سازی» به پایانِ فصل اول خود رسید.

تکرار الگوی «بحران-نجات»

الگوی رفتاری این جریان رسانه‌ای بسیار ساده و در عین حال کلاسیک است:

۱. ایجاد بحران: ابتدا با انتشار یک خبرِ نگران‌کننده (تعطیلی پروژه)، امنیت روانی جامعه و ذهن مطالبه‌گر مردم را مشوش می‌کنند.

۲. حذف مطالبه‌گری: با ایجاد فضای رعب و نگرانی، مطالبات واقعی (مثل شفافیت در جذب نیرو) به حاشیه می‌رود و همه فقط به فکر «بودن یا نبودن» پالایشگاه می‌افتند.

۳. ظهور منجی: در نهایت، نماینده وارد میدان می‌شود، با برگزاری چند «جلسه» (که خروجی ملموس آن هنوز مشخص نیست)، ادای دین می‌کند و نتیجه را «خبر خوب» می‌نامد.

در واقع، این استوری جدید، نه یک گزارش کار، بلکه ابزاری برای تثبیت این روایت در ذهن مردم است که: «اگر مشکل پالایشگاه حل شد (یا اگر قرار است حل شود)، فقط به خاطر ورود تاجگردون بوده است.»

قهرمان‌سازی؛ از بحران‌های کاذب تا دستاوردهایِ ناگهانی

این سبکِ «قهرمان‌سازی»، به همان اندازه که در کوتاه‌مدت برای جذب لایک و توجه رسانه‌ای کارآمد است، در بلندمدت اعتماد عمومی را هدف قرار می‌دهد. وقتی نماینده به جای پاسخ‌گویی به سوالاتِ شفافِ مردم درباره استخدام‌ها، درگیر سناریوچینیِ رسانه‌ای برای بازگشاییِ پروژه‌ای می‌شود که اساساً مشخص نیست «واقعاً تعطیل شده بود یا خیر»، یعنی اولویت، «نمایشِ قدرت» است، نه «توسعه پایدار».

تاجگردون در این استوری به‌نوعی می‌خواهد بگوید: «من مشکلات را حل کردم و پالایشگاه را نجات دادم.» اما سوال اینجاست: اگر پروژه قانونی و در حال اجرا بوده، چه کسی آن را تعطیل کرده بود که حالا ایشان بخواهد آن را بازگشایی کند؟ و اگر پروژه واقعاً تعطیل بوده، این تعطیلی ناشی از چه ضعف مدیریتی بوده که دوباره با یک «جلسه» حل شده است؟ 

افکار عمومی بازیچه نیست

ما در افتونیوز پیش‌بینی کرده بودیم که این روند «تهدید پروژه» و سپس «ایستادگی برای حفظ آن»، در نهایت به یک «قهرمان‌سازی سیاسی» ختم خواهد شد. اکنون که این اتفاق رخ داده، مردم باید هوشیار باشند.

 مردم گچساران و باشت نیاز به «قهرمانِ رسانه‌ای» ندارند؛ آن‌ها به شفافیت نیاز دارند. آن‌ها می‌خواهند بدانند پالایشگاه به چه قیمتی و با چه ضوابط استخدامی راه می‌افتد، نه اینکه هر روز درگیر بازی‌های «تعطیلی-بازگشایی» در استوری‌های اینستاگرامی باشند.

این «خبر خوبِ» تاجگردون، زمانی برای مردم ارزش واقعی دارد که نه در استوری‌های اینستاگرامی، بلکه در دفترچه‌های استخدامی و سایت‌های رسمیِ شفاف‌سازیِ جذب نیرو نمود پیدا کند. تا آن زمان، این نمایش‌های رسانه‌ای تنها تکرارِ همان سناریویِ «قهرمان‌سازی» است که تاریخِ مصرفش برای افکار عمومیِ آگاه، زودتر از آنچه تصور می‌کردند، به پایان رسیده است.